Met het participatietraject Samen naar 2031 zette Lennik in 2025 een waardevolle stap in het betrekken van burgers bij de opmaak van het nieuwe meerjarenplan en bij het herdenken van haar participatieaanpak. Door burgers via meerdere wegen te bevragen — digitaal, fysiek, en via een phygital installatie — kon een breed spectrum aan ideeën, prioriteiten en signalen verzameld worden.

De respons was aanzienlijk: 1.252 deelnames en 309 unieke ideeën over vijf speerpunten tonen niet enkel de betrokkenheid van de Lennikenaar, maar ook de meerwaarde van een laagdrempelige en goed doordachte aanpak. Via de brede bevraging, een dialoogtafel, een analyse van het participatieplatform Lennik aan Zet en een focusgroep met beleidsmakers en adviesraden werd het speerpunt participatie en betrokkenheid verder onderzocht en werden een aantal principes voor de toekomst aangereikt:

● Voorbereiding loont. Tijd en energie investeren in opzet, helderheid over de doelstellingen, communicatie levert rijkere bruikbare input en minder bijsturing op.
● Duidelijkheid is cruciaal. Over de spelregels van inspraak, het doel van participatie en de opvolging van input.
● Communicatie is geen sluitstuk, maar kernonderdeel. Zowel in uitnodiging, terugkoppeling als opvolging.
● Concreet en lokaal werkt. Burgers engageren zich sneller rond tastbare vragen in hun directe omgeving.
● Participatie vraagt onderhoud. Geen eenmalige actie, maar een continu proces van luisteren, delen en verbinden.

Het bestuur beschikt vandaag reeds over een participatiebeleid. Door deze input mee te nemen in de participatiestrategie van de toekomst, zet Lennik een volgende stap richting gedragen beleid en sterkere samenwerking met haar inwoners.

Participatieplan 

Uit de evaluatie blijkt dat er meer nood is aan duidelijkheid over de rol van de verschillende groepen (adviesschrijf-, denk- en doegroepen). Er is ook nood om de adviesschrijfgroepen ook meer verantwoordelijkheid te kunnen laten nemen, naast enkel het schrijven van een advies. Er is nood om de positieve elementen van de vroegere adviesraden te laten samensmelten met de huidige noden en mogelijkheden op het vlak van participatie. Zo kan vanuit dit orgaan even goed meegedacht worden over de uitwerking van een project of een leuke activiteit in elkaar gestoken worden. Er dient ook duidelijk omschreven te zijn wat de verwachting is vanuit participatie. Als we burgers laten meedenken of meewerken aan de uitvoering van het beleid, moet voldoende duidelijk zijn wat hun mandaat is en tot hoever zij zelf verantwoordelijkheid krijgen. Er dient ook op regelmatige basis een duidelijke communicatie te zijn naar de participanten zodat zij blijvend zicht krijgen op de meerwaarde van hun inzet en inbreng. In onze bijgestuurde structuur is het nog steeds de bedoeling om naar zo een breed mogelijke vorm van participatie te gaan. We willen hierbij participatie nog steeds aantrekkelijk en zo laagdrempelig mogelijk maken zodat zoveel mogelijk inwoners zich aangesproken voelen.

We behouden de 3 platformen Omgeving, Mens en Vrije tijd maar zullen adviesgroepen oprichten die minder breed van thema gaan. Hierdoor zal het voor de deelnemers duidelijker zijn wat er van hen verwacht wordt. We streven wel nog steeds voldoende wisselwerking tussen de verschillende adviesgroepen na zodat de werking binnen een platform voldoende gefundeerd en breed gedragen is. Binnen deze platformen voorzien we adviesgroepen en denk- en doegroepen. Het digitale platform Lennik aan zet blijft het uitgangspunt om de participatie zoveel als mogelijk online toegankelijk te maken. Naast de vaste structuren zullen thematische inspraakmomenten met een breed publiek georganiseerd worden.

Adviesgroepen

In deze groepen gaan we opzoek naar een aantal ‘gangmakers’ en ‘experten’ die zich willen engageren om hun schouders onder verschillende thema’s van het platform omgeving, mens en vrije tijd te zetten. Dit kan gaan van het formuleren van een advies naar het beleid toe, als over nadenken over de aanpak van een aantal thema’s of werkelijk het heft in eigen handen te nemen en samen met de gemeente een project of activiteit uitwerken. Deze adviesgroepen worden vanuit de administratie ondersteund door het aanleveren van de nodige info en administratieve en logistieke ondersteuning waar nodig en mogelijk. De samenstelling van deze adviesgroepen gebeurt 1 keer per legislatuur en wordt goedgekeurd door de gemeente. De werking van deze groepen wordt bepaald in de uniforme statuten die worden goedgekeurd door de gemeenteraad.

Denkgroepen

Een denkgroep komt rond een welbepaald onderwerp, thema of probleemsituatie samen. Het zijn burgers die mee een visie uitwerken rond welbepaalde thema’s, nieuwe ideeën aanreiken, oplossingen voor problemen mee bedenken, plannen, … Belangrijk is dat er een duidelijk start- en eindpunt is.

Doegroepen

Deze groepen ontstaan wanneer er losstaande activiteiten of projecten moeten georganiseerd worden. Burgers die zich niet geroepen voelen om zich te engageren voor een adviesgroep maar wel voor bepaalde activiteiten mee de handen uit de mouwen willen steken en de gemeentelijke administratie willen helpen. Deze doegroep kan ook ter ondersteuning werken van de adviesgroep. Een doegroep werkt aan een welbepaald afgelijnd project samen. Er wordt zeer projectmatig, beheersbaar en resultaatsgericht gewerkt. Belangrijk is dat er een duidelijk start- en eindpunt is. Het samenstellen van een doegroep kan op eigen initiatief, op initiatief van een adviesgroep of na een oproep vanuit de gemeente.

Platform Vrije Tijd

In dit platform krijgt de jeugdraad en de adviesgroep vrije tijd, cultuur en erfgoed een plaats. Deze organen worden samengesteld voor de volledige legislatuur. Hieronder vind je een niet-limitatieve lijst van thema’s die binnen de adviesgroep vrije tijd, cultuur en erfgoed aan bod kunnen komen:
Sport, evenementen, (amateurs)kunsten, cultuur, bibliotheek, jeugd, toerisme, zachte recreatie, erfgoed, infrastructuur, lokale economie …
Daarnaast kan er voor een specifiek vrije tijdsproject een denk- of doegroep opgericht worden. Deze groepen zijn beperkt tot de duur van uitvoering van dit project. Mogelijke voorbeelden: doegroep ‘amateurkunsten’ of denkgroep ‘subsidies aan verenigingen’.

Platform Omgeving

In dit platform krijgt de GECORO en de adviesgroep milieu en trage wegen een plaats. Deze organen worden samengesteld voor de volledige legislatuur. Uit de vorige legislatuur hebben we ook geleerd dat het bij momenten onduidelijk was welke dossiers besproken worden op de GECORO en welke op
de adviesschrijfgroep omgeving. Om deze reden kiezen we er nu bewust voor om alles van ruimtelijke ordening uitsluitend op de GECORO te agenderen en niet meer op een ander participatieorgaan. Hieronder vind je een niet limitatieve lijst van thema’s die binnen de adviesgroep milieu en trage wegen aan bod kunnen komen: Milieu en duurzaamheid, trage wegen, vergroening, landbouw, korte keten, schoon water, klimaatneutraal, …
Daarnaast kan er voor een specifiek omgevingsproject een denk- of doegroep opgericht worden. Deze denk- en doegroep is beperkt tot de duur van uitvoering van dit project. Mogelijke voorbeelden: een doegroep ‘korte keten’ of een denkgroep ‘veilige fietsomgeving’.

Platform mens

In dit platform krijgt het LOK (lokaal overleg kinderopvang) en de adviesgroep mens een plaats. Deze organen worden samengesteld voor de volledige legislatuur. Binnen de adviesgroep mens kan onderstaande niet-limitatieve lijst van thema’s aan bod komen: Ouderenbeleid, BOA, kinderopvang, welzijn, vereenzaming, armoede, onderwijs, buurtwerking, vrijwilligerswerking, ontwikkelingssamenwerking, integratie, ontmoeting, …
Daarnaast kan er voor een specifiek project binnen het thema mens een denk- of doegroep opgericht worden. Deze denk- en doegroep is beperkt tot de duur van uitvoering van dit project. Mogelijke voorbeelden: een doegroep ‘seniorenweek’ of een denkgroep ‘vrijwilligerswerking’

Thematische inspraakmomenten 

Naast de structuur van de advies- en doegroepen per platformen en de vaste adviesorganen is het de bedoeling dat er jaarlijks thematische inspraakmomenten worden georganiseerd. Dat kan gaan van bewonersvergaderingen, infosessies, burgerbevragingen, … Hierbij is het belangrijk dat deze worden georganiseerd op maat van Lennik. Het is beter een moment minder te organiseren maar wel voldoende kwaliteitsvol dan verschillende momenten zonder voldoende na te denken over de doelstelling en uitwerking én steeds met voldoende aandacht voor communicatie doorheen het
ganse proces. Er zal daarom een jaarlijkse participatieplanning opgemaakt worden.

Lennik aan Zet

Het digitale platform www.lennikaanzet.be blijft een belangrijke pijler om participatie voor zoveel mogelijk inwoners toegankelijk te maken. Iedereen heeft ten alle tijden toegang tot alle informatie. Het digitale luik zal op verschillende manieren gebruikt worden:
- Kandidaat stellen voor één van de advies-, denk- of doegroepen
- Deelnemen aan polls of bevragingen
- Op de hoogte blijven van verschillende projecten
- Nieuwe ideeën lanceren
- Ontvangen van nieuwsbrieven
- …
We zullen het platform nog laagdrempeliger maken door te onderzoeken of je kan deelnemen zonder eerst te moeten registreren voor het platform.